Czy w Polsce jest możliwe społeczeństwo obywatelskie?

Lucyna Rozlatowska w Wiadomości 24.pl z 2007-09-22

Na wydziale socjologii Uniwersytetu Warszawskiego odbył się wykład "Społeczeństwo obywatelskie: powracające pytania" Dominika Wasilewskiego. Jako dziennikarka obywatelska od razu zainteresowałam się tą tematyką.

Wykład rozpoczął się od słów, że wydarzenia w Europie Środkowo-Wschodniej w latach 70. i 80. XX wieku spowodowały odrodzenie się idei społeczeństwa obywatelskiego. Jednak czym jest społeczeństwo obywatelskie? Dowiedziałam się, że tak naprawdę nie istnieje żadna dobra definicja. To pojęcie wieloznaczne i niespójne.

Parę fiszek z historii idei

Idea społeczeństwa obywatelskiego nie jest nowym tworem. Pojawiła się już w czasach starożytnych (Arystoteles, Cyceron - pojęcie "societas civilis"), a następnie nowożytnych (Machiavelli, Locke, Ferguson). Istnieją dwa nurty spojrzenia na społeczeństwo obywatelskie: republikański (duch obywatelski to atrybut sfery publicznej) oraz liberalny (przejawiający się w sferze prywatnej).

Kontynuuj czytanie Komentarze (0) 07.02.2008. 22:03

Bez demokracji lokalnej nie ma Europy

Bez demokracji lokalnej nie ma Europy
Grzegorz Blachowski, źródło: Gazeta Wyborcza 2007.11.14

MÓJ KAWAŁEK EUROPY-LYON.
W Lyonie urząd jest dla mieszkańców, a władza podejmuje decyzje w ich imieniu. U w Łodzi? To my jesteśmy dla urzędu, a włodarze decydują najczęściej za naszymi plecami Kader Tousni - 26 lat. Pochodzi z Tunezji, we Francji mieszka od kilku lat. - Dostałem obywatelstwo. Ale dopiero teraz mogę ubiegać się o dowód osobisty - mówi. - To bardzo ułatwia życie. Będę w końcu Francuzem pełną gębą - cieszy się. Postanowiłem mu towarzyszyć przy tej - jak się okazało - banalnie prostej czynności.

Sprawa urzędowa to chwila
Żeby wyrobić dowód osobisty podobnie jak w Polsce trzeba przygotować kilka dokumentów. Ich druki dostępne są na stronie internetowej urzędu. Z wypełnionymi papierami Kader gotowy jest do wizyty w merostwie. Ponieważ mieszka w pierwszej dzielnicy, udaje się do odpowiedniej delegatury. Lyon, podobnie jak Paryż i Marsylia, podzielony jest na dzielnice - tzw. arrondissements. W Lyonie jest ich dziewięć. Każda ma swoje własne "małe merostwo", w którym można załatwić prawie wszystkie sprawy urzędowe: od wykupienia abonamentu na parkowanie, po wyrobienie dowodu osobistego. "Duże merostwo" w centrum miasta nie zajmuje się kontaktami z mieszkańcami, tylko dokumentacją.

Trafić do delegatury nie jest trudno. Drogę wskazują kierunkowskazy, których w okolicy jest pełno. Poza tym każdy mieszkaniec doskonale wie, gdzie znajduje się jego urząd. Przy wejściu - oszklone tablice informujące, co można załatwić w urzędzie i w jakich godzinach. Są także informacje, jakie dokumenty czekają do odebrania. Tutejsze merostwo czynne jest też w soboty, więc mieszkańcy nie muszą zwalniać się z pracy w tygodniu, żeby zdążyć przed zamknięciem urzędu o 16:45.

Jest południe. Wchodzimy do środka. Na wprost drzwi biuro informacji. - W czym pomóc? - pyta uśmiechnięty urzędnik. - Chcemy wyrobić dowód osobisty - wyjaśniamy. - Drugie piętro i na prawo - słyszymy odpowiedź.

Kontynuuj czytanie Komentarze (1) 21.01.2008. 00:53

Partycypacja społeczna - praktyka

Społeczność ma rację. Partycypacja społeczna - praktyka

Anna Rytter, 14 grudnia 2007
Artykuł pochodzi z serwisu www.miejsca.org

Autorzy książki Uczyć się od społeczeństwa [1] wśród proponowanych form konsultacji społecznych wymieniają: otwarte spotkania z mieszkańcami, wspólne prace nad planami i projektami, kontakty pośrednie urzędu miasta poprzez radnych, a także bezpośrednie poprzez spacery burmistrza po mieście (sic!). Wydaje się, że ostatnia z wymienionych metod nie jest zbyt często stosowana przez polskie władze. Pozostałe niestety też nie.

Jednym z ważniejszych działań planistycznych jest rewitalizacja, rozumiana jako „kompleksowy proces odnowy obszaru zurbanizowanego” [2]. Powstawaniu Lokalnych Programów Rewitalizacji (L.P.R.) zawsze towarzyszą konsultacje społeczne. Poniżej przedstawiam pobieżną analizę programów rewitalizacji trzech polskich miast, Warszawy, Krakowa i Poznania, pod kątem konsultacji społecznych. Zainteresowanych pełnymi opracowaniami odsyłam na oficjalne strony urzędów poszczególnych miast [3].

Kontynuuj czytanie Komentarze (0) 14.01.2008. 01:47

Rehabilitacja historycznej dzielnicy Mursfreesboro

Rehabilitacja historycznej dzielnicy Mursfreesboro - jako udany przykład działań z udziałem lokalnej społeczności. Adaptacja metody z wykorzystaniem komputera jako narzędzia komunikacji.

Małgorzata Hanzl, dr inż. arch.

English abstract in the Category Articles in English

Artykuł publikowany w materiałach pokonferencyjnych konferencji Samorządy w ochronie miast zabytkowych, Zamość - Krasnobród, 3-4 czerwca 2004

W latach osiemdziesiątych XX w. w teorii i praktyce gospodarowania przestrzenią upowszechniły się idee planowania uspołecznionego. Efektem tych przemian są z jednej strony zapisy w przepisach planistycznych różnych krajów mówiące o udziale mieszkańców w planowaniu, z drugiej zaś powstanie mechanizmów pozwalających na realizację idei partycypacji. Praktyki partycypacji społecznej spotkały się jednak z krytyką jako czasochłonne i mało efektywne (Piano R. 2003), idealistyczne i nie uwzględniające rzeczywistej równowagi sił politycznych (Pløger J. 2001). Obecnie obserwujemy renesans idei partycypacji związany z kształtowaniem się społeczeństwa obywatelskiego. Współczesne tendencje planowania przestrzennego zmierzają w kierunku traktowania urbanistyki jako procesu politycznego, w którym uczestniczą wszystkie grupy zainteresowane efektami planowania. Takie podejście opisywane jest w literaturze jako teoria planowania komunikacyjnego (Healey P. 1997, Innes J. 2000). Mówi się również o „kulturowym podejściu do problemów urbanistycznych”. (Heczko-Hyłowa E. 1998) i o planowaniu interaktywnym (Zimnicka A. 1998). Wszystkie te, zbliżone do siebie teorie podkreślają rangę i znaczenie aktywnego uczestnictwa obywateli w procesie planowania.

Fig. 1. Ilustracje działań pokazujące proponowany wygląd miejsca: 1. ukrycie parkingu; 2. poszerzenie chodnika.
(Sanoff H. 1978, str.134)

Celem niniejszego referatu jest zapoznanie się ze wszystkimi etapami działań podejmowanych przy okazji projektu rehabilitacji dzielnicy historycznej miasteczka Murfreesboro w Północnej Karolinie (USA) i próba odpowiedzi na pytanie - na ile procedury stosowane wówczas dałoby się dostosować i upowszechnić we współczesnych warunkach postępu technologii, związanych z możliwościami wykorzystania komputera jako narzędzia komunikacji i prezentacji? Ponadto, autorka referatu chciałaby poprzez swoją prezentację dokonać oceny, czy i na ile tego rodzaju praktyki są możliwe do wprowadzenia w życie w warunkach polskich. Problemy i tematyka poruszane w referacie mogą stać się przyczynkiem do podjęcia szerszej dyskusji dotyczącej możliwości oraz celowości tego rodzaju działań jako istotnych w dobie kształtowania się w naszym kraju społeczeństwa informacyjnego, oraz społeczeństwa obywatelskiego.

Kontynuuj czytanie Komentarze (0) 07.01.2008. 17:40